Voorspellen bij de brandweer

Fotograaf: Jeffrey Koper

Brandweer man/vrouw gezocht

“Met 100 procent zekerheid voorspellen wie er geschikt is voor een baan bij de uitrukdienst van de brandweer, zou mooi zijn, maar kan helaas niet. De test van NOA, maakt het wel mogelijk om met een zekere waarschijnlijkheid een voorspelling over de geschiktheid uit te spreken”, zegt Rita Grewal, HR-adviseur Brandweer Amsterdam-Amstelland.

“We maken bij de brandweer allang gebruik van assessments tijdens onze selectieprocedures, maar het was tijd voor een andere benadering. We willen graag meer diversiteit bij de brandweer en dat begint bij de selectieprocedure.

We hebben voor NOA gekozen omdat zij hun vragen zo formuleren dat het voor alle culturen en achtergronden dezelfde waarde of betekenis heeft. Dan is etnische achtergrond geen onbedoeld selectiecriterium meer.

Onze selectieprocedures zijn bijzonder tijd- en arbeidsintensief en als je dan in een eerder stadium die mensen eruit kunt filteren die een grotere kans maken om door de selectie te komen is dat een enorme pre.”

“Bij de NOA-test is etnische achtergrond geen onbedoeld selectiecriterium”

De eerste selectie, van de brieven, vindt plaats op basis van harde eisen zoals minimum leeftijd en opleidingsniveau, daarna volgen een fysieke vaardigheidstest en een eerste ronde gesprekken. Dit brengt het oorspronkelijke aantal van 500 sollicitanten naar zo’n 120. Deze 120 gaan door naar de selectiedag, voor de NOA-test, het selectiegesprek en een engtetest. Hierna volgt voor 50 a 60 kandidaten een outdoorkamp waarbij de kandidaten vierentwintig uur lang geobserveerd worden door assessoren, terwijl ze fysiek zware en mentaal uitdagende oefeningen doen. En dan blijven er uiteindelijk twee groepen van twaalf kandidaten over, of in brandweertermen ‘blikjes’, die, na een medische keuring en hoogtetest, door gaan naar de opleiding.

De NOA-test kijkt naar competenties, capaciteiten, coping stijlen en zelfreflectie, maar ook hoe tolerant de kandidaat is naar burgers, collega’s en diversiteit. Kortom: Past iemand bij de brandweer? “Het is belangrijk dat een nieuwe kandidaat goed functioneert in een team. Maar we moeten mensen waar nodig ook tegen zichzelf beschermen door ze niet aan te nemen als ze door stress bijvoorbeeld een hoge kans hebben op burn-out. Dit soort dingen worden dankzij de test en gesprekken duidelijk en maken het mogelijk om in een vroeg stadium veel van de kandidaat te zien.”

Natuurlijk bestaat het risico dat er sociaal wenselijke antwoorden worden gegeven of antwoorden waarvan kandidaten denken dat een brandweer man/vrouw zo zou antwoorden. Maar dat wordt er bij de test uitgefilterd.

“De enige tekortkoming van de test is dat we graag nog meer de aard van het beestje zouden willen zien. Maar waarschijnlijk is dat onmogelijk. Je ziet namelijk pas in de realiteit hoe iemand echt in een team functioneert, hoe hij of zij handelt tijdens een brand of hoe iemand is tijdens een hele dag op de kazerne. Dat valt niet te testen.”

“We willen bij de brandweer meer diversiteit, dus ook in de uitrukploegen. En NOA heeft assessments en tests waarbij culturele achtergrond geen verschil maakt. Daar zijn wij blij mee.” Natuurlijk is alleen een ander soort test gebruiken niet voldoende om tot meer diversiteit te komen. Zo weten bijvoorbeeld veel vrouwen niet dat ze geschikt zijn voor een baan bij de uitrukdienst van de brandweer. “Dat is een imago waar de brandweer aan moet werken en ook gaat doen bij de komende campagne voor de nieuwe vacatures dit najaar. Maar op basis van alles wat testbaar is, hebben onder andere de tests van NOA voor ons een goede voorspellende waarde.”

Edwin van de Akker, adviseur van NOA, was samen met zijn collega Corine Sonke verantwoordelijk voor het op maat maken van het assessment voor de brandweer. “Wij hadden wel ervaring met loopbaantests voor de brandweer maar niet met de functie uitrukdienst. Om een beeld te krijgen van de cultuur en de inhoud van de functie zijn we een dag meegelopen met de fysieke selectie. Om de essentiële competenties voor de functie van medewerker uitrukdienst scherp te krijgen, hebben we leidinggevenden en HR-medewerkers geïnterviewd.”

De NOA-test en het selectiegesprek geven samen een goed beeld van de kandidaat.

De NOA-test vormt samen met het selectiegesprek en de engtetest een onderdeel van de selectie, naast het outdoorkamp. De engtetest spreekt voor zich. Ben je niet in staat door kleine ruimtes te kruipen dan heb je niets te zoeken bij de brandweer. De NOA-test en het selectiegesprek geven samen een goed beeld van de kandidaat. Het assessment duurt anderhalf uur. Daarin wordt gekeken naar standaard zaken zoals werk- en denk niveau en competenties. Daarnaast worden vaardigheden en eigenschappen getest die specifiek voor de uitrukdienst van de brandweer van belang zijn. Zoals omgaan met ingrijpende gebeurtenissen, omgaan met stress en de manier van coping met situaties. “Het is belangrijk om te weten hoe mensen met stressvolle situaties omgaan. Dat heeft z’n weerslag op hoe iemand in een team functioneert en op lange termijn heeft het invloed op de gezondheid.” Kortom: deelt iemand zijn emoties, stopt ze weg, of pakt ze aan en dealt er mee.

Een ander belangrijk punt is de communicatie. Niet alleen tijdens een brand, met collega’s en burgers, maar in toenemende mate ook juist daar buiten. Het daadwerkelijke uitrukken is een klein deel van de functie, daarnaast geven de brandweermannen en -vrouwen ook veel voorlichting over preventie en gaan daarvoor bij burgers langs. Is de kandidaat in staat klantgericht te werken. En kan hij of zij goed communiceren, is het duidelijk, komt de boodschap over. Maar ook het vermogen tot logisch redeneren, de mate van abstract denken en technisch inzicht zijn van belang.

Het assessment van NOA is fair met betrekking tot leeftijd, sekse en etnische achtergrond en inhoudelijk ingericht op de functie van uitrukdienst. Het geeft zo een goed beeld van de persoon en heeft een voorspellende waarde voor de mogelijke geschiktheid van de kandidaat. Zeker in combinatie met een gestructureerd interview in het selectiegesprek.

En tot slot is houding zeer belangrijk. Is er de bereidheid om te leren?

“Neem je initiatief, ben je iemand die zelf iets start? Maar je moet ook in staat zijn tot volgzaamheid. Tijdens een brand heerst een bevelstructuur. En beschik je over impulscontrole? Binnen de brandweer heerst een grote mate van actiegerichtheid, en daarbij is het belangrijk dat je jezelf op tijd een halt toeroept om de situatie goed te overzien. Dus eerst denken en dan pas doen.”

Nieuws itemsColumn Remko van den Berg
Voorspellen van succes - Dan Asfar, de nieuwe promovendus NOA
Meten is weten én voorspellen - Het voorspellen van studiesucces
Voorspellen bij de Brandweer - welke kandidaten passen het best bij de organisatie
Testnieuws
NOA in beeld